Van bi tay gạt và Van bướm tay gạt: Đâu là lựa chọn tối ưu cho hệ thống của bạn?

Trong các hệ thống đường ống, việc đóng mở và kiểm soát dòng chảy thường sử dụng các loại van quay 1/4 vòng (quarter-turn). Hai dòng phổ biến nhất là van bi tay gạt và van bướm tay gạt. Dù cùng chức năng đóng/mở nhanh, nhưng mỗi loại có đặc tính vận hành khác nhau, ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả, độ bền và chi phí của hệ thống.

Cấu trúc và đặc tính dòng chảy 

Van bi tay gạt sử dụng một viên bi có lỗ xuyên tâm. Khi mở hoàn toàn (full port), đường kính lỗ này gần như bằng với đường ống, giúp dòng chảy đi qua gần như không bị cản trở. Nhờ đó, tổn thất áp suất rất thấp, phù hợp với các hệ thống yêu cầu giữ ổn định lưu lượng và tiết kiệm năng lượng bơm.

Van bướm tay gạt hoạt động bằng một đĩa xoay nằm giữa thân van. Ngay cả khi mở hoàn toàn, đĩa và trục vẫn nằm trong dòng chảy, tạo ra lực cản và gây nhiễu động cục bộ. Vì vậy, mức sụt áp của van bướm thường cao hơn so với van bi cùng kích thước.

Khả năng làm kín và dải áp suất

  • Van bi có khả năng làm kín rất tốt nhờ cấu trúc hình cầu và hệ gioăng làm kín (thường là PTFE). Khi đóng, bề mặt bi ép sát vào gioăng, giúp đạt độ kín cao và hạn chế rò rỉ. Van bi thường được sử dụng trong các hệ thống áp suất cao hoặc yêu cầu độ kín nghiêm ngặt.
  • Van bướm sử dụng lớp lót cao su (EPDM, NBR…) để làm kín. Dưới áp suất cao, lớp lót này có thể bị biến dạng theo thời gian, ảnh hưởng đến độ kín. Do đó, van bướm thường phù hợp với các hệ thống áp suất thấp đến trung bình.

Không gian lắp đặt và trọng lượng

  • Van bướm có lợi thế rõ rệt về kích thước và trọng lượng. Thiết kế thân mỏng giúp chiều dài lắp đặt ngắn, trọng lượng nhẹ hơn đáng kể so với van bi cùng kích thước. Điều này giúp tiết kiệm không gian và giảm tải cho hệ thống giá đỡ.
  • Ngược lại, van bi có cấu trúc lớn và nặng hơn do phải chứa viên bi và các bộ phận làm kín. Khi sử dụng cho đường ống kích thước lớn, việc lắp đặt sẽ phức tạp và chi phí cao hơn.

Vận hành và lưu ý kỹ thuật

Cả hai loại van đều cho phép đóng mở nhanh, tuy nhiên nếu thao tác quá nhanh có thể gây ra hiện tượng búa nước, làm tăng áp đột ngột trong đường ống và ảnh hưởng đến thiết bị.

Về lực vận hành:

  • Van bướm tay gạt phù hợp với kích thước nhỏ và trung bình. Khi đường kính lớn (thường từ DN200 trở lên), lực cần để vận hành tăng đáng kể, nên cần dùng hộp số để đảm bảo an toàn.
  • Van bi tay gạt thường được sử dụng cho các đường kính nhỏ (dưới DN50), đặc biệt trong các ứng dụng yêu cầu độ kín cao hoặc môi chất đặc biệt như hóa chất, dầu.

Việc lựa chọn van cần dựa trên điều kiện vận hành cụ thể của hệ thống:

Nên chọn van bi tay gạt khi: cần độ kín cao, áp suất lớn, môi chất yêu cầu kiểm soát chặt chẽ hoặc cần giảm tối đa tổn thất áp suất.

Nên chọn van bướm tay gạt khi: cần tối ưu chi phí, đặc biệt với đường ống kích thước lớn, không gian lắp đặt hạn chế và hệ thống làm việc ở áp suất trung bình như HVAC, cấp nước hoặc PCCC.

Hiểu rõ đặc điểm của từng loại van sẽ giúp lựa chọn đúng ngay từ đầu, đảm bảo hệ thống vận hành ổn định, an toàn và tiết kiệm chi phí trong dài hạn.

6 Lý do bạn nên chọn Valvelink

– ValveLink – Thương hiệu toàn cầu

– Đáp ứng ngân sách linh hoạt

– Giao hàng nhanh chóng và đáng tin cậy trên phạm vi toàn quốc

– Ứng dụng công nghệ thực tế tăng cường (AR) trong cung cấp dịch vụ và tư vấn chuyên sâu

– Đơn vị đầu tiên cam kết bảo hành 24 tháng

– Dịch vụ kỹ thuật 24/7.

Thông tin liên hệ

CÔNG TY TNHH VALVELINK

Địa chỉ: 399 Nguyễn Thị Kiểu, P. Tân Thới Hiệp, TP. HCM

Hotline: 0933 603 406

Email: contact@valvelink.vn

Website: valvelink.vn 

Fanpage: facebook.com/valvelink.com.vn